Banner background

Kết tủa là gì? Bảng màu, tính tan, cách nhận biết và bài tập

Kết tủa là gì? Bài viết tổng hợp bảng màu các chất kết tủa thường gặp, cách nhận biết, tra bảng tính tan, dự đoán phản ứng và tính khối lượng.
ket tua la gi bang mau tinh tan cach nhan biet va bai tap

Key takeaways

  • Kết tủa là chất rắn hình thành và tách ra khỏi dung dịch trong điều kiện thích hợp.

  • Nhận biết các chất kết tủa thường gặp dựa vào bảng tính tan, màu kết tủa và phản ứng hóa học.

  • Tính khối lượng kết tủa dựa trên phương trình hóa học và chất giới hạn.

Kết tủa là chất rắn tách ra khỏi dung dịch khi các ion kết hợp tạo thành chất ít tan và nồng độ sau khi trộn đủ để chất rắn hình thành. Vì vậy, cần dựa vào màu sắc, hiện tượng và bảng tính tan để nhận biết kết tủa, phân biệt với chất rắn vốn có trong dung dịch. Bài viết trình bày bảng màu các chất kết tủa thường gặp, cách nhận biết, cách tra bảng tính tan, dự đoán phản ứng tạo kết tủa và bài tập tính khối lượng có lời giải.

Kết tủa là gì? Khi nào xuất hiện chất rắn?

Kết tủa là chất rắn hình thành và tách khỏi dung dịch khi các chất hoặc ion tạo thành chất ít tan trong điều kiện thích hợp. Trong phản ứng giữa các dung dịch, sự xuất hiện hạt rắn mới là dấu hiệu quan trọng để nhận biết hiện tượng kết tủa.

Khi trộn hai dung dịch trong suốt, hỗn hợp đôi khi trở nên đục vì các hạt rắn rất nhỏ phân tán trong chất lỏng. Các hạt kết tủa có thể kết lại thành bông hoặc lắng xuống đáy. Một số hạt vẫn lơ lửng sau khi để yên, nên việc quan sát đáy ống nghiệm chỉ cho biết một phần hiện tượng. [1]

Chẳng hạn, khi trộn dung dịch silver nitrate (AgNO₃) với dung dịch sodium chloride (NaCl) ở nồng độ thích hợp, ion Ag⁺ gặp ion Cl⁻ và tạo kết tủa silver chloride màu trắng. Các ion Na⁺ và NO₃⁻ vẫn ở trong dung dịch. Ví dụ này cho thấy hai dung dịch ban đầu có thể tạo ra một chất rắn mới.

AgNO₃ + NaCl → AgCl↓ + NaNO₃

Trong phương trình, dấu ↓ đặt sau công thức chất rắn mới tạo thành để chỉ kết tủa. Nếu ghi trạng thái, có thể viết AgCl(s), trong đó (s) chỉ chất rắn. Kí hiệu (aq) chỉ chất ở trong dung dịch nước, còn dấu ↑ thường dùng cho khí thoát ra.

Khi nào có kết tủa? Ba hiện tượng kết tủa dễ nhầm lẫn
Khi nào có kết tủa? Ba hiện tượng kết tủa dễ nhầm lẫn

Có ba hiện tượng dễ nhầm khi chỉ nhìn bằng mắt. Nếu khuấy cát trong nước, hạt rắn đã có sẵn trước khi trộn. Khi nước đóng băng, nước chuyển từ lỏng sang rắn do hạ nhiệt độ. Nếu lắc nước có gas, bọt khí làm chất lỏng trông đục trong chốc lát rồi nổi lên và thoát ra.

Cần đối chiếu hiện tượng với thao tác đã thực hiện. Dung dịch xuất hiện bông rắn ngay sau khi thêm thuốc thử là dấu hiệu đáng chú ý. Khi hạt đủ lớn, lọc có thể giúp tách phần rắn để quan sát. Nếu chỉ thấy bọt nổi lên, cần xét khả năng tạo khí. Chất rắn và khí cũng có thể cùng xuất hiện trong một thí nghiệm, nên cần dựa thêm vào chất ban đầu và phương trình.

Cách dự đoán phản ứng tạo kết tủa

Để dự đoán phản ứng tạo kết tủa, cần xác định các ion, tra bảng tính tan, xét điều kiện dung dịch và cân bằng phương trình hóa học. Chất được xếp loại ít tan không nhất thiết tạo kết tủa quan sát được ở mọi nồng độ. [1]

Bước 1. Xác định các ion có trong dung dịch. Với dung dịch BaCl₂ và Na₂SO₄, các ion cần xác định gồm Ba²⁺, Cl⁻, Na⁺ và SO₄²⁻. Chú ý một đơn vị công thức BaCl₂ cho hai ion Cl⁻, còn một đơn vị Na₂SO₄ cho hai ion Na⁺. Ở lớp 11, người học có thể ôn cách viết các ion qua bài Chất điện li.

Bước 2. Ghép ion trái dấu và tra bảng tính tan. Ghép Ba²⁺ với SO₄²⁻ được BaSO₄ vì hai điện tích có độ lớn bằng nhau. Ghép Na⁺ với Cl⁻ được NaCl. Bảng tính tan cho biết BaSO₄ rất ít tan, còn NaCl tan. Khi ghép Fe³⁺ với OH⁻, cần ba ion OH⁻ để được công thức trung hòa Fe(OH)₃.

Bước 3. Kiểm tra nồng độ, môi trường và thuốc thử dư. Kí hiệu ít tan hoặc không tan trong bảng là cách phân loại theo độ tan. Một lượng nhỏ chất vẫn có thể hòa tan. Nếu dung dịch quá loãng sau khi trộn, nồng độ ion có thể chưa đủ để tạo kết tủa. Trong môi trường axit, H⁺ còn có thể tiêu thụ OH⁻ trước khi hydroxide xuất hiện.

Bước 4. Cân bằng phương trình. Với ví dụ trên, phương trình là BaCl₂ + Na₂SO₄ → BaSO₄↓ + 2NaCl. Sau khi viết các chất tan dưới dạng ion, Na⁺ và Cl⁻ có mặt ở cả hai vế và được lược bỏ. Phương trình ion rút gọn còn lại là Ba²⁺ + SO₄²⁻ → BaSO₄↓. Ở lớp 8, người học có thể dừng ở phương trình hóa học đã cân bằng.

Dự đoán sự tạo thành BaSO₄
Dự đoán sự tạo thành BaSO₄

Có thể kiểm tra cách dự đoán bằng trường hợp NaCl và KNO₃. Khi trộn hai dung dịch loãng này trong điều kiện thông thường, các cặp ghép mới cho NaNO₃ và KCl đều tan. Các ion vẫn phân tán trong nước và không có chất rắn mới.

Một số kết tủa thường gặp và màu sắc

Một số kết tủa thường gặp có màu trắng, xanh lam hoặc nâu đỏ. Các phương trình dưới đây dùng dung dịch của các chất ở vế trái, với nồng độ đủ để quan sát kết tủa. Cần xét đồng thời công thức, màu sắc và các chất ban đầu. Cột cuối cho biết một cách tạo ra mỗi kết tủa bằng các cặp dung dịch quen thuộc. [1]

Bảng màu các chất kết tủa thường gặp dưới đây giúp tra cứu nhanh công thức, màu sắc và phương trình minh họa. Bảng tính tan dùng để dự đoán khả năng tạo chất rắn, còn màu kết tủa là dấu hiệu quan sát để hỗ trợ nhận biết.

Chất rắn

Màu thường thấy

Phương trình tạo thành

AgCl

Trắng

AgNO₃ + NaCl → AgCl↓ + NaNO₃

BaSO₄

Trắng

BaCl₂ + Na₂SO₄ → BaSO₄↓ + 2NaCl

CaCO₃

Trắng

CaCl₂ + Na₂CO₃ → CaCO₃↓ + 2NaCl

Cu(OH)₂

Xanh lam

CuSO₄ + 2NaOH → Cu(OH)₂↓ + Na₂SO₄

Fe(OH)₃

Nâu đỏ

FeCl₃ + 3NaOH → Fe(OH)₃↓ + 3NaCl

Fe(OH)₂

Trắng xanh hoặc xanh lục nhạt; dễ chuyển nâu khi bị oxi hóa

FeSO₄ + 2NaOH → Fe(OH)₂↓ + Na₂SO₄

Al(OH)₃

Trắng dạng keo

AlCl₃ + 3NaOH → Al(OH)₃↓ + 3NaCl

FeS

Đen

FeSO₄ + Na₂S → FeS↓ + Na₂SO₄

AgI

Vàng

AgNO₃ + KI → AgI↓ + KNO₃

PbI₂

Vàng

Pb(NO₃)₂ + 2KI → PbI₂↓ + 2KNO₃

Ba₃(PO₄)₂

Trắng

3BaCl₂ + 2Na₃PO₄ → Ba₃(PO₄)₂↓ + 6NaCl

Ba chất đầu đều có màu trắng. Nếu chỉ quan sát một mẫu rắn trắng chưa rõ nguồn gốc, chưa đủ dữ kiện để phân biệt AgCl, BaSO₄ và CaCO₃. Trong bài nhận biết có danh sách mẫu cho trước, cần chọn thuốc thử tạo hiện tượng khác nhau ở mỗi mẫu rồi giải thích bằng phương trình.

Với CuSO₄, bản thân dung dịch đã có màu xanh. Khi thêm đủ NaOH, dấu hiệu cần tìm là kết tủa xanh lam, có thể quan sát dưới dạng bông. Fe(OH)₃ thường xuất hiện dưới dạng chất rắn keo nâu đỏ.

Xem thêm: Phản ứng FeCl₃ với NaOH.

Một câu hỏi hay gặp là vì sao Cu(OH)₂ cần hệ số 2 trước NaOH, còn Fe(OH)₃ cần hệ số 3. Mỗi Cu²⁺ cần hai OH⁻, trong khi mỗi Fe³⁺ cần ba OH⁻. Hệ số này cho biết lượng thuốc thử cần dùng theo tỉ lệ mol. Công thức chất rắn đã đúng thì giữ nguyên các chỉ số khi cân bằng phương trình.

Màu minh họa một số kết tủa
Màu minh họa một số kết tủa

Hiện tượng kết tủa tan và các lỗi nhận biết

Kết tủa có thể tan khi phản ứng với thuốc thử mới; lỗi nhận biết thường là nhầm bọt khí với chất rắn hoặc bỏ qua kết tủa đã xuất hiện. Khi tạo kết tủa, chất rắn xuất hiện từ dung dịch. Khi kết tủa đã tạo thành phản ứng với thuốc thử mới, lượng chất rắn có thể giảm. Để giải thích chính xác, cần ghi nhận hiện tượng sau mỗi lần thêm thuốc thử và quan sát lại ở cuối thí nghiệm. Hai thời điểm này có thể cho hai kết quả khác nhau.

Có hai lỗi thường gặp. Thứ nhất là thấy bọt rồi ghi có kết tủa, dù phần quan sát được đang thoát lên dưới dạng khí. Thứ hai là thấy hỗn hợp trong ở cuối thí nghiệm rồi bỏ qua phần rắn từng xuất hiện. Khi đọc đề, cần xác định rõ các điều kiện “nhỏ từ từ”, “vừa đủ” và “đến dư” để theo dõi đúng thứ tự.

Mở rộng về môi trường axit và kiềm dư

CaCO₃ trong dung dịch axit. Nếu lấy phần CaCO₃ trắng đã tạo thành rồi thêm đủ dung dịch HCl loãng, kết tủa giảm dần và có bọt CO₂. Calcium đi vào dung dịch dưới dạng ion Ca²⁺. Dấu ↑ gắn với CO₂ vì đây là khí thoát ra.

CaCO₃(s) + 2HCl(aq) → CaCl₂(aq) + CO₂↑ + H₂O(l)

Al(OH)₃ trong dung dịch kiềm dư. Khi nhỏ từ từ NaOH vào dung dịch chứa Al³⁺, kết tủa trắng có thể xuất hiện trước. Khi thêm đủ NaOH dư, phần rắn tan do tạo ion [Al(OH)₄]⁻ trong dung dịch. Đây là một biểu hiện tính lưỡng tính của aluminium hydroxide.

Al³⁺(aq) + 3OH⁻(aq) → Al(OH)₃↓

Al(OH)₃(s) + OH⁻(aq) → [Al(OH)₄]⁻(aq)

Hai ví dụ dùng hai môi trường khác nhau. HCl làm CaCO₃ giảm và có khí thoát ra. Với Al(OH)₃, lượng OH⁻ thêm vào quyết định giai đoạn quan sát được. Khi bài toán yêu cầu tính khối lượng kết tủa cuối cùng, cần xét cả những bước có thể tiêu thụ chất rắn sau khi nó hình thành.

Câu hỏi thường gặp về kết tủa

Kết tủa thường được phân biệt qua độ tan, màu sắc và điều kiện tạo chất rắn. Các trường hợp sau giúp phân biệt chất ít tan, màu kết tủa và điều kiện tạo chất rắn khi tra bảng tính tan hoặc làm bài tập nhận biết.

Ag₂SO₄ có kết tủa không?

Ag₂SO₄ (silver sulfate) là muối ít tan, có thể tạo kết tủa trắng khi nồng độ ion Ag⁺ và SO₄²⁻ đủ lớn. Trong dung dịch loãng, không thể khẳng định luôn có kết tủa nếu chưa xét nồng độ sau khi trộn.

FeS và Ba₃(PO₄)₂ kết tủa màu gì?

FeS thường tạo kết tủa đen, còn Ba₃(PO₄)₂ tạo kết tủa trắng trong điều kiện phù hợp. Cần xét môi trường phản ứng vì sulfide và phosphate có thể thay đổi trạng thái tồn tại theo độ axit của dung dịch.

K₂CO₃ có kết tủa không?

K₂CO₃ (potassium carbonate) tan trong nước nên bản thân không tạo kết tủa khi hòa tan. Tuy nhiên, ion CO₃²⁻ có thể phản ứng với Ca²⁺ hoặc Ba²⁺ tạo muối carbonate ít tan.

S kết tủa màu gì và kết tủa có phải là muối không?

Lưu huỳnh (S) có màu vàng và có thể xuất hiện dưới dạng chất rắn tách ra khi được tạo thành trong phản ứng. Kết tủa không nhất thiết là muối: AgCl là muối, Fe(OH)₃ là hydroxide, còn S là đơn chất.

Cu kết tủa màu gì?

Không thể xác định màu chỉ từ kí hiệu Cu vì cần biết hợp chất tạo thành. Cu(OH)₂ có kết tủa xanh lam, trong khi CuS thường có màu đen; đồng kim loại có màu đỏ nâu.

Bài tập nhận biết và tính khối lượng kết tủa

Câu 1–3 luyện quan sát và chọn thuốc thử. Câu 4–6 luyện tính theo phương trình. Với các câu tính toán, giả sử phản ứng tạo chất rắn xảy ra hoàn toàn theo phương trình và bỏ qua lượng chất rắn hòa tan. Đổi thể tích về lít để tính n = CₘV. Xác định chất giới hạn trước khi dùng m = nM. Ôn thêm ở bài tính theo phương trình hóa học lớp 8.

Các bước tính khối lượng chất rắn
Các bước tính khối lượng kết tủa

Câu 1: Trộn dung dịch AgNO₃ và KCl ở nồng độ đủ để quan sát. Chất rắn nào xuất hiện và có màu gì?

Phân tích đề

Cần xác định chất ít tan có thể tạo thành khi trộn hai dung dịch, sau đó nêu màu của chất rắn.

Dung dịch AgNO₃ chứa các ion Ag⁺, NO₃⁻. Dung dịch KCl chứa các ion K⁺, Cl⁻. Ion Ag⁺ có thể kết hợp với ion Cl⁻ tạo thành AgCl ít tan.

Bài làm

Phương trình hóa học

\(\mathrm{AgNO_3 + KCl \rightarrow AgCl\downarrow + KNO_3}\)

Phương trình ion rút gọn

\(\mathrm{Ag^+ + Cl^- \rightarrow AgCl\downarrow}\)

AgCl ít tan nên tách ra khỏi dung dịch dưới dạng chất rắn màu trắng. KNO₃ tan và tiếp tục tồn tại trong dung dịch.

Kết quả — Xuất hiện kết tủa AgCl màu trắng.

Câu 2: Trộn hai dung dịch loãng Na₂SO₄ và KNO₃ ở điều kiện thường. Dự đoán có chất rắn mới hay không.

Phân tích đề

Để dự đoán sự xuất hiện của kết tủa, cần xét tính tan của các chất có thể tạo thành khi ghép các ion trong hai dung dịch.

Dung dịch sau khi trộn chứa các ion Na⁺, SO₄²⁻, K⁺ và NO₃⁻.

Bài làm

Khi xét khả năng trao đổi ion, ghép K⁺ với SO₄²⁻ được K₂SO₄, còn ghép Na⁺ với NO₃⁻ được NaNO₃.

Tra bảng tính tan cho thấy K₂SO₄ và NaNO₃ đều tan trong nước. Vì vậy, trong điều kiện đề bài, các ion vẫn tồn tại trong dung dịch và không tạo ra chất rắn mới.

Không có phương trình ion rút gọn biểu diễn phản ứng tạo kết tủa trong trường hợp này.

Kết quả — Không xuất hiện kết tủa.

Câu 3: Có hai ống mất nhãn, một ống chứa dung dịch NaCl và ống kia chứa dung dịch Na₂SO₄. Dùng NaOH hay BaCl₂ để phân biệt hai mẫu? Giả sử nồng độ đủ để quan sát.

Phân tích đề

Thuốc thử phù hợp phải tạo ra hiện tượng khác nhau ở hai mẫu. Cần xét khả năng tạo kết tủa khi thêm NaOH hoặc BaCl₂ vào từng dung dịch.

NaOH không tạo kết tủa với hai mẫu trong điều kiện đề bài. BaCl₂ cung cấp ion Ba²⁺, có thể kết hợp với SO₄²⁻ tạo BaSO₄ ít tan.

Bài làm

Chọn dung dịch BaCl₂ làm thuốc thử.

Lấy một phần dung dịch từ mỗi ống vào hai ống nghiệm riêng. Nhỏ dung dịch BaCl₂ vào từng mẫu và quan sát.

  • Mẫu xuất hiện kết tủa trắng là dung dịch Na₂SO₄.

  • Mẫu không xuất hiện kết tủa là dung dịch NaCl.

Phương trình hóa học xảy ra với mẫu Na₂SO₄

\(\mathrm{BaCl_2 + Na_2SO_4 \rightarrow BaSO_4\downarrow + 2NaCl}\)

Phương trình ion rút gọn

\(\mathrm{Ba^{2+} + SO_4^{2-} \rightarrow BaSO_4\downarrow}\)

Nếu dùng NaOH, cả hai mẫu đều không tạo kết tủa nên không thể phân biệt bằng hiện tượng này.

Kết quả — Dùng BaCl₂ để phân biệt hai dung dịch.

Câu 4: Trộn 40,0 mL CaCl₂ 0,50 mol/L với 30,0 mL Na₂CO₃ 0,50 mol/L. Tính khối lượng kết tủa CaCO₃. Cho M = 100 g/mol.

Phân tích đề

Đề cho thể tích và nồng độ mol của cả hai chất phản ứng. Cần tính số mol từng chất bằng công thức (\(n=C_{M}V\)), với thể tích tính bằng lít.

Theo phương trình, CaCl₂ và Na₂CO₃ phản ứng theo tỉ lệ mol 1 ∶ 1. Vì vậy, chất có số mol nhỏ hơn là chất giới hạn và quyết định lượng CaCO₃ tạo thành.

Bài làm

Bước 1. Viết phương trình hóa học

\(\mathrm{CaCl_2 + Na_2CO_3 \rightarrow CaCO_3\downarrow + 2NaCl}\)

Bước 2. Tính số mol các chất ban đầu

Đổi đơn vị thể tích

\(40{,}0\ \mathrm{mL}=0{,}0400\ \mathrm{L}\)

\(30{,}0\ \mathrm{mL}=0{,}0300\ \mathrm{L}\)

Số mol CaCl₂

\(n_{\mathrm{CaCl_2}} =0{,}50\times0{,}0400 =0{,}020\ \mathrm{mol}\)

Số mol Na₂CO₃

\(n_{\mathrm{Na_2CO_3}} =0{,}50\times0{,}0300 =0{,}015\ \mathrm{mol}\)

Bước 3. Xác định chất giới hạn

Tỉ lệ mol CaCl₂ và Na₂CO₃ trong phương trình là 1 ∶ 1.

Để phản ứng hết 0,015 mol Na₂CO₃, cần 0,015 mol CaCl₂. Ban đầu có 0,020 mol CaCl₂ nên CaCl₂ dư, Na₂CO₃ phản ứng hết.

Bước 4. Tính khối lượng kết tủa

Theo phương trình

\(n_{\mathrm{CaCO_3}} =n_{\mathrm{Na_2CO_3}} =0{,}015\ \mathrm{mol}\)

Khối lượng kết tủa CaCO₃

\(m_{\mathrm{CaCO_3}} =nM =0{,}015\times100 =1{,}50\ \mathrm{g}\)

Đáp số — 1,50 g CaCO₃.

Câu 5: Trộn 50,0 mL CuSO₄ 0,20 mol/L với 60,0 mL NaOH 0,25 mol/L. Tính khối lượng kết tủa Cu(OH)₂. Cho M = 98 g/mol.

Phân tích đề

Cần tính số mol CuSO₄ và NaOH rồi xác định chất giới hạn.

Theo phương trình, 1 mol CuSO₄ phản ứng với 2 mol NaOH. Vì hệ số của hai chất khác nhau, cần so sánh số mol chia cho hệ số tương ứng.

Bài làm

Bước 1. Viết phương trình hóa học

\(\mathrm{CuSO_4 + 2NaOH \rightarrow Cu(OH)_2\downarrow + Na_2SO_4}\)

Bước 2. Tính số mol các chất ban đầu

Đổi đơn vị thể tích

\(50{,}0\ \mathrm{mL}=0{,}0500\ \mathrm{L}\)

\(60{,}0\ \mathrm{mL}=0{,}0600\ \mathrm{L}\)

Số mol CuSO₄

\(n_{\mathrm{CuSO_4}} =0{,}20\times0{,}0500 =0{,}010\ \mathrm{mol}\)

Số mol NaOH

\(n_{\mathrm{NaOH}} =0{,}25\times0{,}0600 =0{,}015\ \mathrm{mol}\)

Bước 3. Xác định chất giới hạn

So sánh

\(\frac{n_{\mathrm{CuSO_4}}}{1}=\frac{0{,}010}{1}=0{,}010\)

\(\frac{n_{\mathrm{NaOH}}}{2}=\frac{0{,}015}{2}=0{,}0075\)

Vì \(0{,}0075<0{,}010\), NaOH là chất giới hạn, còn CuSO₄ dư. Lượng kết tủa phải được tính theo số mol NaOH đã phản ứng.

Bước 4. Tính khối lượng kết tủa

Theo phương trình, 2 mol NaOH tạo 1 mol Cu(OH)₂.

\(n_{\mathrm{Cu(OH)_2}} =\frac{n_{\mathrm{NaOH}}}{2} =\frac{0{,}015}{2} =0{,}0075\ \mathrm{mol}\)

Khối lượng kết tủa Cu(OH)₂

\(m_{\mathrm{Cu(OH)_2}} =nM =0{,}0075\times98 =0{,}735\ \mathrm{g}\)

Đáp số — 0,735 g Cu(OH)₂.

Câu 6: Trộn 0,018 mol FeCl₃ với 0,045 mol NaOH trong dung dịch. Tính khối lượng Fe(OH)₃. Cho M = 107 g/mol.

Phân tích đề

Đề đã cho số mol của cả hai chất, nên có thể trực tiếp xác định chất giới hạn từ phương trình phản ứng.

Theo phương trình, 1 mol FeCl₃ cần 3 mol NaOH. Cần so sánh số mol mỗi chất chia cho hệ số tương ứng, sau đó tính lượng Fe(OH)₃ theo chất giới hạn.

Bài làm

Bước 1. Viết phương trình hóa học

\(\mathrm{FeCl_3 + 3NaOH \rightarrow Fe(OH)_3\downarrow + 3NaCl}\)

Bước 2. Xác định chất giới hạn

So sánh

\(\frac{n_{\mathrm{FeCl_3}}}{1}=\frac{0{,}018}{1}=0{,}018\)

\(\frac{n_{\mathrm{NaOH}}}{3}=\frac{0{,}045}{3}=0{,}015\)

Vì \(0{,}015<0{,}018\), NaOH là chất giới hạn, còn FeCl₃ dư.

Có thể kiểm tra bằng cách tính lượng NaOH cần để phản ứng hết FeCl₃

\(n_{\mathrm{NaOH}} =3\times0{,}018 =0{,}054\ \mathrm{mol}\)

Lượng NaOH ban đầu chỉ có 0,045 mol, nhỏ hơn lượng cần dùng, nên NaOH phản ứng hết.

Bước 3. Tính số mol kết tủa

Theo phương trình, 3 mol NaOH tạo 1 mol Fe(OH)₃.

\(n_{\mathrm{Fe(OH)_3}} =\frac{n_{\mathrm{NaOH}}}{3} =\frac{0{,}045}{3} =0{,}015\ \mathrm{mol}\)

Bước 4. Tính khối lượng kết tủa

\(m_{\mathrm{Fe(OH)_3}} =nM =0{,}015\times107 =1{,}605\ \mathrm{g}\)

Làm tròn đến hai chữ số sau dấu phẩy

\(m_{\mathrm{Fe(OH)_3}}\approx1{,}61\ \mathrm{g}\)

Đáp số — 1,605 g Fe(OH)₃, xấp xỉ 1,61 g.

Kết luận

Kết tủa là chất rắn hình thành trong dung dịch khi các chất hoặc ion tạo hợp chất ít tan trong điều kiện thích hợp. Việc nhận biết cần kết hợp bảng tính tan, màu sắc, thuốc thử và hiện tượng quan sát; bài toán khối lượng cần xác định chất giới hạn và xét lượng thuốc thử dư.

Kiến thức về muối và phản ứng tạo kết tủa được củng cố trong chương trình Khoa học tự nhiên 8.

Nguồn tham khảo

Đánh giá

(0)

Gửi đánh giá

0

Bình luận - Hỏi đáp

Bạn cần để có thể bình luận và đánh giá.
Đang tải bình luận...
Bài viết tương tự