Làm thế nào để con tập trung học? Giải pháp cho cha mẹ có con hay xao nhãng

Tìm cách giúp con học tập trung là băn khoăn chung của rất nhiều phụ huynh có con trong độ tuổi mầm non đến tiểu học. Nhiều cha mẹ dành hàng giờ ngồi kèm con, nhắc nhở liên tục, thậm chí đổi phương pháp nhiều lần nhưng trẻ vẫn vừa học vừa nhìn xung quanh, học trước quên sau hoặc nhanh chóng mất hứng chỉ sau vài phút.

Thực tế, khả năng tập trung không phải tính cách bẩm sinh mà là một kỹ năng cần được rèn luyện đúng cách, đúng thời điểm. Hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng phương pháp phù hợp chính là nền tảng để giúp trẻ xây dựng thói quen học tập tích cực và bền vững.

Vì sao trẻ học không tập trung?

Trước khi tìm cách giúp con học tập trung, phụ huynh cần hiểu rõ những nguyên nhân thực sự khiến trẻ khó duy trì sự chú ý trong học tập.

Đặc điểm phát triển chú ý theo từng độ tuổi của trẻ

Khả năng tập trung của trẻ phát triển dần theo độ tuổi. Các chuyên gia nghiên cứu sự phát triển trẻ em chỉ ra rằng thời gian chú ý trung bình của trẻ vào khoảng 2-3 phút cho mỗi năm tuổi - tức trẻ 5 tuổi chỉ có thể duy trì tập trung trong khoảng 10-15 phút [1]. Việc kỳ vọng trẻ ngồi học liên tục vượt ngưỡng này là chưa phù hợp với sự phát triển tự nhiên của não bộ.

Môi trường học tập nhiều yếu tố gây xao nhãng

Tiếng ồn, thiết bị điện tử xung quanh hoặc góc học tập thiếu ngăn nắp đều là tác nhân trực tiếp làm phân tán sự chú ý. Não bộ trẻ ở độ tuổi này chưa đủ khả năng lọc thông tin không liên quan một cách hiệu quả như người lớn, khiến bất kỳ kích thích nào trong môi trường cũng dễ dàng ngắt mạch học của trẻ.

Áp lực học tập quá sớm hoặc nội dung chưa phù hợp

Khi nội dung quá khó hoặc quá dễ so với năng lực thực tế, trẻ dễ rơi vào trạng thái lo lắng hoặc nhàm chán - cả hai đều dẫn đến mất tập trung. Nghiên cứu từ Đại học Connecticut cho thấy trẻ duy trì sự tập trung tốt hơn khi được giao các nhiệm vụ vừa sức, không quá dễ cũng không quá khó [2].

Xem thêm: Áp lực học tập: Biểu hiện, nguyên nhân, hậu quả và giải pháp cân bằng

Thiếu động lực học và cảm giác bị ép buộc

Động lực nội tại đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự chú ý. Khi trẻ học vì bị bắt buộc thay vì xuất phát từ sự tò mò tự nhiên, mức độ tập trung và chất lượng tiếp thu đều giảm đáng kể [3]. Điều này đặc biệt rõ ở trẻ mầm non và tiểu học - độ tuổi mà động lực học chủ yếu đến từ sự thích thú và trải nghiệm trực tiếp.

Giấc ngủ, dinh dưỡng và thời gian sử dụng thiết bị điện tử

Trẻ ngủ không đủ giấc có nguy cơ cao gặp các vấn đề về chú ý. Nghiên cứu từ chương trình ABCD - nghiên cứu dài hạn lớn nhất về phát triển não bộ trẻ em tại Mỹ - cho thấy trẻ ngủ dưới 9 tiếng mỗi đêm có thể tích chất xám nhỏ hơn ở các vùng não liên quan đến chú ý và kiểm soát hành vi [4]. Bên cạnh đó, các nghiên cứu tổng hợp cũng chỉ ra mối liên hệ giữa thời gian sử dụng màn hình quá mức và các vấn đề về chú ý ở trẻ em [5].

Những dấu hiệu cho thấy trẻ đang gặp vấn đề về khả năng tập trung

Không phải lúc nào trẻ mất tập trung cũng là biểu hiện bất thường. Tuy nhiên, phụ huynh cần nhận biết được ranh giới giữa đặc điểm phát triển bình thường và những dấu hiệu cần được theo dõi thêm.

Không thể ngồi học yên dù trong thời gian ngắn

Một dấu hiệu dễ nhận thấy là trẻ không thể ngồi học lâu, dù thời gian học không quá dài. Con có thể vừa ngồi vào bàn đã xoay người, nghịch bút, nhìn quanh phòng hoặc đứng dậy liên tục. Một số trẻ cần cha mẹ nhắc nhiều lần mới quay lại bài học. Điều này không có nghĩa là trẻ cố tình chống đối. Trong nhiều trường hợp, trẻ chưa biết cách kiểm soát sự chú ý hoặc chưa đủ khả năng duy trì tập trung với một nhiệm vụ kéo dài.

Dễ quên hướng dẫn vừa được giao

Nhiều phụ huynh nhận thấy con vừa nghe hướng dẫn xong đã quên ngay mình cần làm gì. Ví dụ, cha mẹ yêu cầu con làm bài 1 và bài 2, nhưng con chỉ làm một phần rồi dừng lại hoặc hỏi lại từ đầu. Đây không hẳn là do trẻ không nghe mà có thể do thông tin chưa được xử lý và lưu giữ đủ lâu trong bộ nhớ làm việc.

Thường xuyên bỏ dở công việc giữa chừng

Một biểu hiện khác là trẻ khó hoàn thành trọn vẹn một nhiệm vụ. Con có thể đang viết bài thì chuyển sang vẽ, đang đọc sách thì muốn lấy đồ chơi, hoặc đang làm toán thì đòi sang môn khác. Theo Child Mind Institute, đây là một trong những dấu hiệu phổ biến nhất mà giáo viên và phụ huynh nhận thấy ở trẻ có vấn đề về chú ý [6].

Hay mơ màng và chuyển sự chú ý liên tục

Không phải trẻ mất tập trung lúc nào cũng hiếu động. Một số bé có vẻ ngồi yên nhưng lại hay mơ màng, nhìn ra ngoài, phản ứng chậm khi được gọi tên hoặc không nhớ nội dung vừa học. Dạng mất tập trung này dễ bị bỏ qua vì trẻ không gây ồn ào. Tuy nhiên, nếu con thường xuyên có biểu hiện này, cha mẹ cần điều chỉnh lại cách học, thời lượng học và mức độ phù hợp của bài học.

Xem thêm: Phương pháp dạy trẻ mất tập trung giảm chú ý khi học tiếng Anh

Phản ứng tiêu cực khi bắt đầu giờ học

Phụ huynh cũng nên chú ý đến cảm xúc của trẻ trước giờ học. Nếu con thường xuyên cáu gắt, trì hoãn, than mệt, khóc hoặc nói “con không làm được” ngay khi bắt đầu học, vấn đề có thể không chỉ nằm ở sự tập trung. Đây có thể là biểu hiện của sự lo lắng hoặc cảm giác bất lực tích lũy khi trẻ liên tục gặp khó khăn trong việc duy trì sự chú ý.

Khi nào phụ huynh cần theo dõi thêm?

Ở trẻ mầm non và đầu tiểu học, việc khó ngồi yên hoặc dễ bị phân tâm là hoàn toàn bình thường về mặt phát triển. Tuy nhiên, nếu các biểu hiện trên xảy ra thường xuyên, kéo dài và ảnh hưởng rõ rệt đến khả năng học tập hoặc sinh hoạt hàng ngày của trẻ, phụ huynh nên xem xét tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên môn.

Theo Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), các triệu chứng liên quan đến rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) cần được đánh giá bởi chuyên gia nếu biểu hiện xuất hiện ở nhiều môi trường khác nhau - cả ở nhà lẫn ở trường - và kéo dài trên 6 tháng [7].

Sai lầm phổ biến của phụ huynh khi xử lý việc con mất tập trung

Khi thấy con mất tập trung, nhiều phụ huynh thường phản ứng rất nhanh vì lo con học kém, chậm tiến bộ hoặc hình thành thói quen xấu. Tuy nhiên, không phải cách xử lý nào cũng giúp trẻ cải thiện. Một số phản ứng quen thuộc của cha mẹ có thể khiến trẻ căng thẳng hơn, sợ học hơn và càng khó duy trì sự chú ý.

Quát mắng hoặc gắn nhãn trẻ lười học

Nhiều phụ huynh phản ứng bằng cách la mắng hoặc dùng những nhận xét như "con lười quá", "con không chịu cố gắng" khi trẻ không tập trung. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy những lời phê bình nhắm vào năng lực cá nhân của trẻ - thay vì hành vi cụ thể - khiến trẻ hình thành quan niệm rằng trí tuệ là cố định và không thể thay đổi, từ đó giảm động lực học tập lâu dài [8]. Nói cách khác, khi trẻ bị gắn nhãn "lười" hoặc "không thông minh", trẻ có xu hướng tin vào nhãn đó và ngừng cố gắng.

So sánh con với bạn bè hoặc anh chị em

So sánh trẻ với người khác tạo ra áp lực không cần thiết và làm tổn thương lòng tự trọng của trẻ. Khi trẻ học vì sợ thua kém người khác thay vì vì muốn khám phá, động lực học chuyển từ nội tại sang ngoại tại, và đây là nền tảng kém bền vững hơn cho việc duy trì sự tập trung lâu dài. Một ví dụ quen thuộc là câu nói "Nhìn anh con kìa, ngồi học ngoan như vậy mà con thì..." - tưởng như vô hại nhưng thực tế lại gây ra cảm giác tự ti và chống đối.

Bắt trẻ ngồi học quá lâu liên tục

Như đã phân tích trước đó, não bộ trẻ có giới hạn tự nhiên về thời gian duy trì chú ý theo từng độ tuổi. Việc ép trẻ ngồi học liên tục nhiều tiếng đồng hồ không giúp trẻ tiếp thu nhiều hơn mà ngược lại còn gây kiệt sức nhận thức, khiến hiệu quả học tập càng giảm theo thời gian. Một buổi học kéo dài 2 tiếng không nghỉ với trẻ tiểu học thường kém hiệu quả hơn nhiều so với 3 phiên học ngắn 20-30 phút có xen kẽ nghỉ ngơi.

Chỉ tập trung vào kết quả thay vì quá trình

Khi phụ huynh chỉ quan tâm đến điểm số hoặc kết quả bài làm, trẻ dễ mất đi hứng thú với quá trình học tập. Nghiên cứu chỉ ra rằng việc khen ngợi quá trình nỗ lực thay vì chỉ khen kết quả sẽ giúp trẻ xây dựng tư duy phát triển, từ đó kiên trì hơn khi gặp thử thách và duy trì sự tập trung tốt hơn [8].

Giao quá nhiều nhiệm vụ cùng lúc khiến trẻ quá tải

Khi phụ huynh đưa ra nhiều yêu cầu hoặc bài tập trong cùng một buổi học, trẻ dễ rơi vào trạng thái quá tải nhận thức. Nghiên cứu về đa nhiệm (multitasking) ở trẻ em cho thấy khi trẻ phải xử lý nhiều nhiệm vụ cùng lúc, thời gian hoàn thành mỗi nhiệm vụ tăng lên và chất lượng đầu ra giảm đáng kể, đặc biệt với các nhiệm vụ đòi hỏi nhận thức cao [9].

Cách giúp con học tập trung hiệu quả tại nhà

Sau khi hiểu rõ nguyên nhân và nhận diện đúng vấn đề, phụ huynh có thể áp dụng các phương pháp thực tế sau để cải thiện khả năng tập trung của trẻ ngay tại nhà.

Thiết lập góc học tập yên tĩnh và ít phân tâm

Môi trường học tập có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả tập trung của trẻ. Nghiên cứu cho thấy các yếu tố vật lý như ánh sáng, âm thanh và nhiệt độ có thể ảnh hưởng đến 25% hiệu suất học tập của học sinh [10]. Phụ huynh nên ưu tiên bố trí góc học tập có ánh sáng tự nhiên tốt, hạn chế tiếng ồn và tách biệt hoàn toàn khỏi khu vực vui chơi hoặc xem tivi. Tắt hoặc để thiết bị điện tử ra khỏi tầm nhìn của trẻ trong suốt thời gian học là bước đơn giản nhưng hiệu quả.

Chia nhỏ thời gian học theo từng phiên ngắn phù hợp độ tuổi

Thay vì ép trẻ học liên tục, phụ huynh nên chia nhỏ buổi học thành các phiên ngắn phù hợp với giới hạn chú ý tự nhiên của trẻ. 

• Với trẻ 5-8 tuổi, mỗi phiên học nên kéo dài khoảng 10-15 phút, sau đó nghỉ ngơi 5 phút; 

• Với trẻ 8-12 tuổi, phiên học có thể kéo dài 20-25 phút. 

Cách tiếp cận này giúp não bộ trẻ có thời gian phục hồi giữa các phiên, từ đó duy trì chất lượng tập trung ổn định hơn so với học liên tục dài hơi.

Xen kẽ vận động thể chất trong giờ học

Vận động thể chất không chỉ tốt cho sức khỏe mà còn có tác động tích cực trực tiếp đến khả năng chú ý. Các nghiên cứu cho thấy các bài tập vận động ngắn giữa các phiên học giúp cải thiện hành vi tập trung vào nhiệm vụ ở học sinh tiểu học ở mức độ từ nhỏ đến trung bình [11]. Phụ huynh có thể cho trẻ nhảy dây, vươn người hoặc đi bộ nhẹ trong 5 phút giữa các phiên học để tái tạo năng lượng tập trung.

Sử dụng mục tiêu nhỏ, rõ ràng cho từng buổi học

Thay vì nói "Con ngồi học đi", phụ huynh nên đưa ra mục tiêu cụ thể và có thể đo lường được như "Con làm 5 bài toán này rồi mình nghỉ". Khi trẻ biết rõ đích đến, não bộ dễ duy trì sự tập trung hơn vì có điểm kết thúc rõ ràng thay vì cảm giác học không có hồi kết. Việc hoàn thành từng mục tiêu nhỏ cũng tạo cảm giác thành công liên tục, củng cố động lực học tập cho trẻ.

Khen ngợi tiến bộ đúng lúc để tăng động lực nội tại

Khen ngợi có chiến lược - tập trung vào nỗ lực và quá trình thay vì chỉ kết quả cuối cùng - giúp trẻ xây dựng thói quen kiên trì và tự tin vào khả năng của bản thân. Ví dụ, thay vì nói "Con giỏi quá", phụ huynh có thể nói "Con vừa ngồi tập trung được 15 phút, đó là tiến bộ rất tốt". Sự ghi nhận cụ thể này cho trẻ thấy rõ hành vi nào đang được khuyến khích.

Tạo thói quen sinh hoạt ổn định

Giấc ngủ và dinh dưỡng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chú ý của trẻ. Phụ huynh nên duy trì giờ ngủ cố định, bữa ăn đủ dinh dưỡng và thời gian vận động đều đặn mỗi ngày. Một lịch sinh hoạt ổn định giúp trẻ có cảm giác an toàn và dự đoán được. Điều này sẽ giúp trẻ có khả năng tập trung cao hơn trong các hoạt động học tập.

Đồng hành cùng trẻ thay vì kiểm soát quá mức

Sự hiện diện tích cực của phụ huynh - không phải giám sát mà là đồng hành - tạo ra môi trường học tập an toàn về mặt cảm xúc. Khi trẻ cảm thấy được hỗ trợ thay vì bị kiểm tra, sự lo lắng giảm đi và khả năng tập trung cải thiện rõ rệt. Phụ huynh có thể ngồi gần trẻ để làm việc của mình trong khi trẻ học, tạo bầu không khí học tập tự nhiên thay vì căng thẳng.

Cách rèn luyện khả năng tập trung lâu dài cho trẻ

Bên cạnh việc điều chỉnh giờ học tại nhà, phụ huynh cũng cần rèn khả năng tập trung cho trẻ thông qua các hoạt động hằng ngày. Trẻ không chỉ học cách chú ý khi ngồi vào bàn, mà còn rèn sự kiên trì, ghi nhớ và khả năng hoàn thành nhiệm vụ qua những việc nhỏ trong sinh hoạt. Vì vậy, cách giúp con học tập trung lâu dài không nên chỉ xoay quanh bài vở, mà cần kết hợp giữa học tập, vui chơi, vận động và thói quen tự lập.

Rèn tập trung qua trò chơi và hoạt động cần sự chú ý

Với trẻ mầm non và tiểu học, trò chơi là một cách rèn tập trung tự nhiên. Phụ huynh có thể cho con chơi ghép hình, xếp khối, tô màu, tìm điểm khác nhau, đọc sách tranh, kể lại câu chuyện vừa nghe hoặc chơi các trò cần chờ đến lượt. Những hoạt động này giúp trẻ luyện quan sát, ghi nhớ, kiểm soát hành động và duy trì sự chú ý trong một khoảng thời gian nhất định.

Điểm quan trọng là cha mẹ nên chọn hoạt động vừa sức với độ tuổi của con và có thể tăng độ khó dần, ví dụ bắt đầu từ tranh ghép ít mảnh, sau đó chuyển sang tranh nhiều chi tiết hơn. Khi trẻ hoàn thành được một hoạt động nhỏ, con sẽ có cảm giác thành công và sẵn sàng tập trung lâu hơn ở lần sau.

Khuyến khích trẻ hoàn thành một việc trước khi chuyển sang việc khác

Nhiều trẻ có thói quen đang làm việc này đã muốn chuyển sang việc khác. Nếu cha mẹ luôn cho phép trẻ đổi hoạt động ngay lập tức, trẻ sẽ khó hình thành thói quen theo đuổi nhiệm vụ đến cuối.

Phụ huynh có thể hỗ trợ bằng cách chia hoạt động thành từng bước nhỏ, đặt điểm kết thúc rõ ràng và giúp trẻ hiểu rằng con cần hoàn thành một phần việc trước khi chuyển sang hoạt động mới. Theo Child Mind Institute, việc chia nhiệm vụ thành các bước nhỏ, có thời hạn rõ ràng có thể giúp trẻ dễ bắt đầu và hoàn thành công việc hơn [6].

Hạn chế thời gian sử dụng màn hình không cần thiết

Thiết bị điện tử không phải lúc nào cũng có hại, nhưng nếu trẻ dùng quá nhiều, đặc biệt là video ngắn hoặc trò chơi có nhịp thay đổi nhanh, trẻ có thể khó quay lại những hoạt động cần sự kiên nhẫn như đọc, viết hoặc làm toán.

American Academy of Pediatrics khuyến nghị gia đình nên đặt ranh giới thời gian, lựa chọn nội dung phù hợp và đảm bảo màn hình không thay thế giấc ngủ, vận động, học tập hay tương tác gia đình [12].

Xây dựng tính tự lập và kiên nhẫn theo dõi

Một cách rèn tập trung bền vững là giúp trẻ dần tự chịu trách nhiệm với việc học. Cha mẹ có thể để con tự chuẩn bị bút vở, chọn thứ tự bài cần làm, đánh dấu nhiệm vụ đã hoàn thành hoặc dọn lại góc học sau khi kết thúc. Những việc nhỏ này giúp trẻ cảm thấy mình có vai trò chủ động hơn trong quá trình học tập.

Khả năng tập trung không thể cải thiện chỉ sau vài ngày. Phụ huynh nên theo dõi những tiến bộ nhỏ như con ngồi học lâu hơn, ít đứng dậy hơn hoặc tự quay lại bài sau giờ nghỉ. Khi cha mẹ kiên nhẫn và duy trì phương pháp nhất quán, trẻ sẽ dần hình thành khả năng chú ý ổn định hơn.

Các câu hỏi thường gặp (FAQ)

Con học lớp 1 không tập trung có phải là điều bất thường không?

Không hẳn. Trẻ lớp 1 đang chuyển từ môi trường vui chơi là chính sang môi trường học tập có nhiều quy tắc hơn, nên việc con khó ngồi yên, nhanh chán hoặc cần nhắc lại hướng dẫn là khá thường gặp.

Tuy nhiên, phụ huynh nên theo dõi thêm nếu con mất tập trung ở cả nhà và lớp học, thường xuyên không làm theo được hướng dẫn đơn giản, bỏ dở nhiệm vụ hoặc phản ứng rất tiêu cực mỗi khi học. Khi đó, cha mẹ nên trao đổi với giáo viên để hiểu rõ tình hình của con trong môi trường lớp học.

Bao lâu trẻ có thể cải thiện khả năng tập trung nếu luyện đúng cách?

Không có một mốc thời gian cố định cho tất cả trẻ. Khả năng tập trung phụ thuộc vào độ tuổi, tính cách, môi trường học, giấc ngủ, thói quen sinh hoạt và cách cha mẹ hỗ trợ. Một số trẻ có thể tiến bộ sau vài tuần nếu lịch học được chia nhỏ, môi trường ít xao nhãng hơn và phụ huynh phản hồi tích cực hơn. Một số trẻ khác cần nhiều thời gian hơn để hình thành thói quen mới.

Có nên cho trẻ học thêm nhiều lớp để tăng kỷ luật học tập?

Không nên xem việc học thêm nhiều lớp là giải pháp chính để tăng khả năng tập trung. Nếu trẻ đã mệt, thiếu ngủ hoặc cảm thấy việc học quá nặng, lịch học dày đặc có thể khiến con căng thẳng hơn và càng khó chú ý.

Thay vì tăng lớp học, phụ huynh nên ưu tiên chất lượng của từng buổi học. Một lịch học có thời gian nghỉ, vận động, ngủ đủ và vui chơi phù hợp thường giúp trẻ duy trì sự tập trung tốt hơn so với việc học liên tục nhưng quá tải.

Khi nào phụ huynh nên tìm đến chuyên gia tâm lý hoặc giáo viên hỗ trợ?

Phụ huynh nên trao đổi với giáo viên nếu tình trạng mất tập trung của trẻ kéo dài và xuất hiện ở nhiều môi trường khác nhau, không chỉ khi học ở nhà. Ví dụ, con khó làm theo hướng dẫn, thường bỏ dở nhiệm vụ, hay quên, dễ xao nhãng ở lớp và gặp khó khăn rõ rệt trong học tập hoặc sinh hoạt.

Trong trường hợp phụ huynh đã điều chỉnh môi trường học, thời gian học và cách đồng hành nhưng tình trạng không cải thiện, việc tìm đến giáo viên, chuyên gia tâm lý học đường hoặc bác sĩ nhi khoa là cần thiết để có hướng hỗ trợ phù hợp.

Trẻ dùng thiết bị điện tử nhiều có ảnh hưởng đến khả năng chú ý không?

Có thể có, đặc biệt khi trẻ dùng thiết bị điện tử quá nhiều, dùng sát giờ ngủ hoặc thường xuyên tiếp xúc với nội dung thay đổi nhanh. Những nội dung có nhịp kích thích mạnh có thể khiến trẻ khó quay lại các hoạt động cần sự kiên nhẫn hơn như đọc, viết, nghe giảng hoặc làm bài tập.

Vì vậy, phụ huynh nên đặt ranh giới rõ ràng, chọn nội dung phù hợp và tránh để màn hình trở thành cách duy nhất giúp trẻ giải trí. Đây cũng là một phần quan trọng trong cách giúp con học tập trung bền vững tại nhà.

Trẻ mất tập trung khi học có thể đến từ nhiều nguyên nhân như đặc điểm phát triển theo độ tuổi, môi trường nhiều yếu tố xao nhãng, nội dung học chưa phù hợp, thiếu động lực, ngủ không đủ hoặc dùng thiết bị điện tử quá nhiều. Vì vậy, phụ huynh nên quan sát đúng dấu hiệu, tránh quát mắng, so sánh hay ép con học liên tục trong thời gian dài.

Để tìm đúng cách giúp con học tập trung, cha mẹ nên bắt đầu từ những thay đổi nhỏ như tạo góc học yên tĩnh, chia nhỏ thời gian học, đặt mục tiêu rõ ràng, khen ngợi nỗ lực và duy trì thói quen sinh hoạt ổn định. Bên cạnh đó, một môi trường học tích cực cũng giúp trẻ hình thành thói quen học tập bền vững hơn. Tại ZIM Academy, trẻ được phát triển tiếng Anh theo lộ trình phù hợp với từng độ tuổi, bám sát chuẩn Cambridge Starters - Movers - Flyers, giúp trẻ phát triển giao tiếp, kiến thức, tư duy logic và sự tự tin phù hợp với từng độ tuổi.