Các dạng bài IELTS Listening thường gặp và phương pháp làm bài

Giới thiệu chung về IELTS Listening

Trước khi đến với thông tin về các dạng bài Listening IELTS, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu tổng quan về bài thi kỹ năng này. Bài thi Listening IELTS có tổng cộng là 4 phần nghe. Nội dung chủ đề trong các bài nghe rất đa dạng, được phân bổ theo từng mức độ khó dễ khác nhau. Thông thường, một bài thi Listening IELTS sẽ có từ những đoạn hội thoại thông thường đến các bài giảng đầy tính học thuật.

Về cơ bản, bài thi IELTS Listening có tất cả 40 câu hỏi trong cả 4 Part. Các câu hỏi sẽ được sắp xếp theo một trật tự nhất định tương ứng với thứ tự phần Audio mà thí sinh được nghe. Nội dung cụ thể sẽ được trình bày dưới bảng sau:

Bài thi IELTS Listening có thời lượng khoảng 30 phút đối với cả hai dạng IELTS Academic và IELTS General Training. Trong thời gian này, thí sinh sẽ nghe các đoạn audio và nhập câu trả lời trực tiếp trên máy tính.

Sau khi hoàn thành phần nghe, thí sinh sẽ có thêm khoảng 2 phút để kiểm tra lại các đáp án đã lựa chọn trước khi nộp bài. Vì câu trả lời được nhập trực tiếp trong quá trình làm bài, thí sinh cần chú ý kiểm tra chính tả, dạng từ và số lượng từ được yêu cầu ở từng câu hỏi.

Lưu ý: Một số tài liệu luyện thi IELTS cũ có thể vẫn đề cập đến hình thức thi trên giấy với 10 phút chuyển đáp án sau khi nghe. Tuy nhiên, hình thức này hiện không còn được áp dụng tại Việt Nam trong kỳ thi IELTS thông thường.

Thang điểm IELTS Listening – IELTS Listening Band Score

Thang điểm IELTS Listening

Bài thi IELTS Listening gồm 40 câu hỏi. Mỗi câu trả lời đúng được tính 1 điểm, do đó thí sinh có thể đạt tối đa 40 điểm thô (raw score). Điểm số này sau đó sẽ được quy đổi sang thang điểm IELTS từ 0 đến 9 (band score).

Thí sinh không bị trừ điểm khi trả lời sai, vì vậy nên cố gắng trả lời tất cả câu hỏi trong bài thi, kể cả khi chưa chắc chắn về đáp án.

Bảng quy đổi điểm Listening thường được sử dụng như sau:

Ví dụ:

• Thí sinh trả lời đúng 30 câu/40 câu sẽ đạt khoảng Band 7.0 Listening.

• Thí sinh trả lời đúng 35 câu/40 câu sẽ đạt khoảng Band 8.0 Listening.

Lưu ý rằng bảng quy đổi có thể có sự điều chỉnh nhỏ tùy theo từng đề thi nhằm đảm bảo mức độ khó khác nhau giữa các phiên bản đề được đánh giá công bằng.

Các dạng bài thường gặp trong IELTS Listening

Để hiểu hơn về bài thi Listening, thí sinh cần tham khảo thông tin về các dạng bài Listening IELTS dưới đây. Tìm hiểu kỹ càng các dạng bài này có thể giúp thí sinh lập ra các phương pháp ôn luyện đúng đắn bám sát đề thi.

Dạng bài Multiple Choice

Trong các dạng bài Listening IELTS, đây là dạng bài dễ nhận diện nhất, thí sinh sẽ chọn đáp án đúng nhất trong ba đáp án A, B, C. Tuy nhiên đôi lúc sẽ có nhiều sự lựa chọn và nhiều đáp án trong bài và bạn cần phải chú ý đọc đề bài thật kỹ để trả lời đúng số lượng đáp án.

Đặc điểm dạng bài:

Dạng bài Multiple choice là loại bài đưa ra câu hỏi kèm theo nhiều phương án trả lời A, B, C, D,... Nhiệm vụ của thí sinh là nghe và chọn ra đáp án chính xác nhất (1 hoặc nhiều đáp án dựa vào yêu cầu đề bài). Thông thường, trật tự thông tin xuất hiện trong bài nghe là trật tự câu hỏi, tuy nhiên các phương án của từng câu hỏi được sắp xếp ngẫu nhiên

Phương pháp làm bài: 

Bước 1: Trước khi nghe: 

Đọc yêu cầu, tiêu đề và câu hỏi

Việc đọc yêu cầu chung sẽ giúp thí sinh xác định được số lượng đáp án mà thí sinh có thể khoanh trong một câu hỏi. Bên cạnh đó, tiêu đề sẽ giúp người học khoanh vùng được chủ đề của bài nghe. 

Gạch chân từ khóa trong câu hỏi và phương án

Việc đọc kỹ câu hỏi sẽ giúp thí sinh nghe có mục đích, việc này sẽ giúp quá trình nghe trở nên tập trung hơn. Ngoài ra, việc xác định được sự khác nhau giữa các phương án sẽ giúp người học loại trừ các đáp án không chính xác một cách nhanh chóng trong quá trình nghe

Bước 2: Trong khi nghe:  Nghe và tìm câu trả lời

Trong khi nghe, thí sinh sẽ cần chú ý đến hai yếu tố quan trọng là paraphrase và “các bẫy đánh lừa” trong bài nghe. Đây là hai yếu tố khiến nâng cao độ khó của IELTS Listening. Vì vậy, trong quá trình ôn tập, người học có thể luyện ghi chú những từ/ cụm từ trong đáp án đã bị paraphrase và những chi tiết bẫy có trong bài nghe, nhằm nâng cao sự nhạy bén.

Bước 3: Sau khi nghe: Kiểm tra lại các đáp án

Lưu ý: 

• Dạng bài này thường sẽ xuất hiện tại Section 3 trong IELTS Listening.

• Để tránh mắc “bẫy” do các câu trả lời của đáp án đều được nhắc trong bài nghe. Bạn cần phải lắng nghe thật kỹ nhằm hiểu rõ nhất nội dung để chọn được đáp án đúng nhất.

• Đây là một dạng bài khó do có nhiều “bẫy”, đặc biệt là từ đồng nghĩa có trong đáp án bạn cần phải chú ý thật kỹ để tránh lỗi sai.

Dạng bài Matching

Ở dạng bài này bạn sẽ nối giữa câu hỏi (sẽ được đánh số thứ tự 1, 2, 3, …) và câu trả lời (sẽ được đánh chữ cái A, B, C, …) sao cho phù hợp với nội dung bài nghe. Đôi khi có những câu hỏi được nối với nhiều câu trả lời thì sẽ được đề bài nêu rõ.

Đặc điểm dạng bài: Trong dạng bài Matching, người nghe sẽ được cung cấp một danh sách các mục câu hỏi (được đánh số) và danh sách tùy chọn (được đánh chữ cái A, B, C,...). Nhiệm vụ của thí sinh là  phải liên kết câu hỏi với các tùy chọn tương ứng trong bài nghe.

Phương pháp làm bài: 

Bước 1: Trước khi nghe

Thí sinh đọc đề bài, tiêu đề, câu hỏi và các phương án để dự đoán được bối cảnh bài nghe. Trong phần này, người học cũng nên gạch chân các từ khóa trong danh sách tùy chọn bởi lẽ đây sẽ là những thông tin được paraphrase trong bài. Bên cạnh đó, trật tự danh sách câu hỏi cũng chính là trật tự thông tin liên quan được nhắc đến trong đoạn băng.

Bước 2: Trong khi nghe

Như đã đề cập, đáp án sẽ được paraphrase trong đoạn băng, do vậy, thí sinh càn nghe hiểu các từ hay cách diễn đạt đồng nghĩa để phát hiện những thông tin trùng khớp

Bước 3: Sau khi nghe 

Thí sinh kiểm tra lại số lượng đáp án, đặc biệt lưu ý yêu cầu đề bài về việc đáp án có được xuất hiện 2 lần hay không.

Lưu ý: 

• Đây là dạng bài dễ khiến cho các thí sinh mất bình tĩnh và sai sót vì vừa phải theo dõi bài nghe vừa nối đáp án dẫn đến việc bỏ lỡ câu quan trọng, nội dung chính.

• Bạn cần phải luyện tập khả năng nghe thường xuyên và nhuần nhuyễn khả năng vừa nghe vừa quan sát vừa nối đáp án một cách chính xác nhất.

Dạng bài Labeling a Map/Diagram

Đây là dạng bài bạn cần phải điền câu trả lời chính xác để hoàn thành một bản đồ khu vực nào đó, hay là sơ đồ bệnh viện, công viên, … Hoặc đề bài có thể cho bạn tên địa điểm trước và sau đó bạn cần phải tìm ra địa điểm đó ứng với các chữ cái A, B, C, D, … 

Đặc điểm dạng bài: Dạng bài Labeling a Map/Diagram yêu cầu thí sinh xác định vị trí các thành phần có trong bản đồ. Thông thường đề bài sẽ cho danh sách các thành phần này. Trình tự thông tin xuất hiện trong bài nghe cũng chính là trình tự câu hỏi

Phương pháp làm bài:

Bước 1: Trước khi nghe

Thí sinh nên đọc kỹ hướng dẫn và chú ý đến phần "Word limit" (giới hạn từ) nếu có. Tiếp theo, thí sinh nên đọc kỹ tên các địa điểm và thành phần đã có sẵn trên bản đồ. Một yếu tố quan trọng khác là xác định phương hướng có trong bản đồ, tránh tình trạng mất phương hướng trong quá trình nghe. Cuối cùng, thí sinh nên dự đoán điểm bắt đầu.

Bước 2: Trong khi nghe

Khi bắt đầu đoạn băng, thí sinh cần xác nhận lại điểm bắt đầu. Trong khi nghe, người học xác định hướng di chuyển, có thể dùng ngón tay hay bút để lần theo sự chỉ hướng của đoạn băng, đặc biệt cần chú ý đến các ngôn ngữ chỉ dẫn báo hiệu sự thay đổi

Bước 3: Sau khi nghe 

Thí sinh kiểm tra lại các đáp án và điền bổ sung các câu hỏi còn bỏ trống câu trả lời

Lưu ý:

• Đôi khi thứ tự các khu vực có trong câu hỏi sẽ không theo một thứ tự nhất định. Vì vậy cần phải chú ý lắng nghe kỹ và nắm bắt nội dung một cách chính xác nhất.

Dạng bài Form, Note, Table, Flow-chart, Summary completion

Đặc điểm dạng bài: Dạng bài này bạn sẽ được điền đáp án mà bạn đã nghe được vào chỗ trống chi tiết ở một biểu mẫu có sẵn. Bạn sẽ được nghe một đoạn hội thoại của ít nhất là hai người và tìm kiếm đán đúng. Đây được đánh giá là một dạng bài dễ trong các dạng bài Listening IELTS.

Có các loại sau:

• Biểu mẫu: ghi lại các chi tiết thực tế.

• Tập hợp các ghi chú: tóm tắt thông tin bằng cách sử dụng bố cục cho thấy các mục liên quan đến nhau.

• Bảng: tóm tắt thông tin liên quan đến các danh mục như địa điểm, thời gian, giá cả,v.v.

• Biểu đồ luồng: tóm tắt quá trình có các giai đoạn rõ ràng, có mũi tên để biểu diễn hướng phát triển của quá trình.

  

Phương pháp làm bài:

Bước 1: Trước khi nghe

Đầu tiên, thí sinh nên đọc kỹ số lượng từ được phép điền vào các ô trống trong đề bài. Điều này giúp thí sinh có cái nhìn tổng quan về phạm vi từ vựng cần sử dụng và đảm bảo không vi phạm quy định. Thí sinh cũng nên đọc tiêu đề và các câu hỏi để xác định chủ đề chung của bài nghe hoặc đọc. Điều này giúp thí sinh có cái nhìn tổng quan về nội dung sẽ được trình bày.

Ngoài ra, thí sinh cần gạch chân các từ khóa có trong câu hỏi. Những từ này thường là những từ quan trọng, có liên quan trực tiếp đến nội dung cần điền vào các ô trống. Bằng cách tìm ra những từ khóa này, thí sinh có thể dự đoán được nội dung và loại từ cần điền vào từng ô trống

Bước 2: Trong khi nghe

Nội dung thông tin xuất hiện trên đề sẽ được paraphrase trong bài nghe do vậy thí sinh cần chú ý vào các từ cũng như cách diễn đạt đồng nghĩa. Tuy vậy, đáp án điền vào ô trống sẽ được lấy trực tiếp từ đoạn băng mà không được paraphrase

Bước 3: Sau khi nghe 

Sau khi nghe xong, thí sinh cần kiểm tra lại đáp án: số lượng từ, loại từ cần điền, nội dung đáp án, danh từ có cần chia số nhiều không,...

Lưu ý: 

• Đây là dạng bài thường thấy nhất tại Section 1 của IELTS Listening. 

• Bạn cần phải chú ý đến các câu trả lời của những người trong hội thoại bởi vì họ có thể thay đổi ý định của mình như ngày, giờ, địa điểm, … để có thể đưa ra đáp án đúng nhất.

• Thông thường những câu trả lời sẽ là số hoặc từ (number/ letter).

Người học có thể tham khảo chi tiết: Dạng đề Completion trong IELTS Listening và phương pháp làm bài

Dạng bài Short Answer Question

Đặc điểm dạng bài: Short Answer Questions là một trong những dạng bài khó trong IELTS Listening. Ở dạng bài này bạn sẽ phải điền một câu trả lời ngắn sử dụng từ nội dung của bài nghe để trả lời câu hỏi trong đề bài. Số lượng từ hoặc chữ số điền vào bài cũng được giới hạn.

Phương pháp làm bài:

Bước 1: Trước khi nghe

Thí sinh đọc và phân tích đề để nắm chắc chủ đề đoạn băng, giới hạn từ cho câu hỏi, và dự đoán nội dung câu trả lời. Bên cạnh đó, việc gạch chân keyword cũng giúp thí sinh nhận diện thông tin quan trọng của câu hỏi, tránh lỡ mất đáp án trong quá trình nghe

Bước 2: Trong khi nghe

Trong quá trình nghe, không phải lúc nào từ khóa trong câu hỏi cũng sẽ được đề cập; thay vào đó, các từ khóa thường sẽ được thay thế bằng các từ đồng nghĩa hoặc được diễn đạt theo một cách khác. Do vậy, người học cần nghe hiểu thay vì “nghe bắt từ”

Bước 3: Sau khi nghe 

Người học kiểm tra lại đáp án đảm bảo đã đáp ứng đúng yêu cầu đề bài về giới hạn từ

Lưu ý: 

• Đề bài sẽ nói rõ số lượng từ được giới hạn khi điền câu trả lời vào.

  • Ví dụ: Đề bài quy định “NO MORE THAN THREE WORDS AND/ OR THE NUMBER” có nghĩa là bạn điền tối đa được ba từ và số hoặc không điền hơn ba số.

• Tại dạng đề này bạn sẽ không có bất cứ gợi ý nào mà bạn phải tự hiểu rõ nội dung chính của bài nghe để trả lời chính xác nhất.

Dạng bài Sentence Completion

Đặc điểm dạng bài: Với dạng bài Sentence completion, thí sinh phải trả lời câu hỏi bằng các câu trả lời ngắn mà bạn nghe được vào bên trong các chỗ trống của nội dung tóm tắt bài nghe. Nếu đáp án không nằm trong phạm vi số lượng từ và chữ số yêu cầu, thí sinh sẽ bị mất điểm.

Phương pháp làm bài:

Bước 1: Trước khi nghe

Đầu tiên, cần đọc câu hỏi một cách cẩn thận. Thí sinh xác định yêu cầu câu hỏi và gạch chân các từ khóa. Điều này giúp người học có hiểu biết rõ về nội dung của câu hỏi và giúp người học tập trung vào chủ đề của đoạn băng. Ngoài ra, người học nên dự đoán nội dung cho các câu trả lời trước khi nghe

Bước 2: Trong khi nghe

Nội dung có trong đề thi thường được paraphrase do vậy người học cần nghe những cụm từ hay cách diễn đạt đồng nghĩa để xác định được vị trí thông tin.

Bước 3: Sau khi nghe 

Kết thúc đoạn băng, thí sinh kiểm tra lại và xác nhận đáp án. Đảm bảo rằng nội đung đáp án cần khớp với nội dung câu hỏi về mặt ý nghĩa và ngữ pháp.

Lưu ý: 

• Chỉ điền đúng số lượng từ mà đề đã quy định. Nếu thí sinh trả lời nhiều hơn số lượng từ đã quy định sẽ mất điểm ở câu đó.

  • Ví dụ: Yêu cầu của đề bài là “ONLY ONE WORD”: có nghĩa là thí sinh chỉ điền được 1 từ duy nhất. 

  • Hoặc “NO MORE THAN TWO WORDS”: có nghĩa là thí sinh chỉ được điền tối đa 2 từ.

• Thí sinh cần phải xác định chính xác nội dung của bài nghe để hiểu rõ hết về các câu, các phần chính có trong đề bài.

Dạng bài Pick From A List

Đặc điểm dạng bài: Pick from a list là một dạng câu hỏi trong bài thi IELTS Listening, trong đó đề bài cung cấp một danh sách các lựa chọn (options) và yêu cầu thí sinh chọn đúng đáp án dựa trên thông tin nghe được trong audio.

Khác với dạng Multiple Choice thông thường, số lượng lựa chọn trong danh sách thường nhiều hơn số câu hỏi cần trả lời. Thí sinh cần đọc kỹ yêu cầu để xác định số lượng đáp án cần chọn, tránh chọn thừa hoặc thiếu đáp án.

Ví dụ:

Choose TWO answers from the list and write the correct letters, A–E.

Trong trường hợp này, thí sinh cần chọn 2 đáp án đúng trong tổng số 5 lựa chọn được cung cấp.

Dạng bài này thường xuất hiện trong Part 2 và Part 3 của IELTS Listening:

• Part 2: Thường liên quan đến các tình huống trong đời sống, dịch vụ hoặc thông tin về một địa điểm, hoạt động.

• Part 3: Thường xuất hiện trong các cuộc thảo luận học thuật giữa sinh viên, giảng viên hoặc nhóm nghiên cứu.

Dạng bài này yêu cầu thí sinh không chỉ nghe được từ khóa mà còn cần hiểu ý nghĩa tổng thể của đoạn hội thoại, bởi các lựa chọn trong danh sách thường có nội dung gần giống nhau hoặc sử dụng cách diễn đạt đồng nghĩa với audio.

Phương pháp làm bài:

Trước khi nghe

Trước khi audio bắt đầu, thí sinh nên:

• Đọc kỹ hướng dẫn để xác định số lượng đáp án cần chọn.

• Đọc toàn bộ danh sách lựa chọn và gạch chân các từ khóa quan trọng.

• Phân biệt những lựa chọn có ý nghĩa gần giống nhau để tránh nhầm lẫn.

• Dự đoán chủ đề và loại thông tin cần nghe.

Ví dụ, nếu các lựa chọn liên quan đến dịch vụ, địa điểm hoặc hoạt động, thí sinh có thể dự đoán audio sẽ tập trung vào việc mô tả đặc điểm hoặc đánh giá các lựa chọn này.

Trong khi nghe

Khi nghe audio, thí sinh nên:

• Theo dõi thứ tự thông tin xuất hiện trong bài nghe.

• Không chỉ tập trung vào từ khóa giống trong đáp án, vì bài nghe thường sử dụng từ đồng nghĩa hoặc cách diễn đạt khác.

• Chú ý những câu thể hiện sự thay đổi ý kiến hoặc loại bỏ lựa chọn, ví dụ:

  • I thought it would be..., but actually...

  • At first we considered..., however...

  • Although..., we decided to...

Trong dạng Pick From A List, người nói có thể đề cập đến nhiều lựa chọn khác nhau nhưng chỉ một số lựa chọn phù hợp với yêu cầu câu hỏi. Vì vậy, thí sinh cần nghe toàn bộ ý nghĩa của đoạn thông tin thay vì chọn đáp án chỉ dựa trên một từ khóa xuất hiện.

Sau khi nghe

Sau khi hoàn thành phần nghe, thí sinh nên:

• Kiểm tra lại số lượng đáp án đã chọn.

• Đảm bảo không chọn nhiều hơn hoặc ít hơn yêu cầu của đề bài.

• Kiểm tra chính tả nếu cần nhập đáp án bằng chữ cái hoặc từ khóa trên máy tính.

• Xem lại những câu chưa chắc chắn và đưa ra lựa chọn dựa trên ngữ cảnh tổng thể.

Các cụm từ quan trọng khi làm bài Listening IELTS

Một số lưu ý khi làm bài thi IELTS Listening

Trước khi nghe:

• Đọc kỹ câu hỏi và yêu cầu đề bài: Xác định loại câu hỏi, thông tin cần tìm, và các từ khoá quan trọng.

• Dự đoán nội dung bài nghe: Dựa vào tiêu đề, hình ảnh, hoặc thông tin bối cảnh để dự đoán chủ đề và nội dung chính của bài nghe.

• Làm quen với giọng nói: Nghe phần giới thiệu hoặc một đoạn ngắn trong bài nghe để làm quen với giọng và tốc độ nói của người bản ngữ.

Trong khi nghe:

• Tập trung cao độ: Tránh xao nhãng và tập trung chú ý vào bài nghe.

• Ghi chú lại thông tin quan trọng: Ghi chép những từ khoá, cụm từ quan trọng, và những con số để giúp bạn trả lời câu hỏi sau này.

• Đừng cố gắng ghi chép mọi thứ: Chỉ ghi chép những thông tin cần thiết để trả lời câu hỏi.

• Sử dụng các từ nối: Chú ý đến các từ nối như "but", "so", "because", v.v. để hiểu mối quan hệ giữa các ý trong bài nghe.

• Đoán từ vựng: Nếu bạn không hiểu một từ nào đó, hãy cố gắng đoán nghĩa của nó dựa vào ngữ cảnh.

• Đừng hoảng hốt nếu bạn bỏ lỡ một câu hỏi: Hãy tập trung vào những câu hỏi tiếp theo.

Sau khi nghe:

• Kiểm tra lại câu trả lời của bạn: Dành một vài phút để kiểm tra lại câu trả lời của bạn và đảm bảo rằng bạn đã trả lời tất cả các câu hỏi.

• Sửa lỗi chính tả: Đọc lại câu trả lời của bạn và sửa lỗi chính tả nếu có.

Xem thêm: Các phương pháp luyện nghe IELTS hiệu quả

Các nguồn tài liệu luyện tập bài thi IELTS Listening 

Basic IELTS Listening là tài liệu ôn luyện kỹ năng Listening phù hợp cho người học ở trình độ A2. Sách cung cấp những nền tảng cơ bản, từ vựng theo các chủ đề. Bài tập được cung cấp trong sách đa dạng và đồng đều giúp người học bắt đầu làm quen với kỹ năng.

Collins – Listening for IELTS là cuốn sách phù hợp cho người học ở trình độ B2. Cuốn sách cung cấp 12 chủ đề thực tiễn với đời sống thường nhật, đồng thời được biên soạn kèm từ vựng và cấu trúc ngữ pháp. Phương pháp này giúp người học tiếp cận kỹ năng Listening một cách toàn diện.

IELTS Recent Actual Listening Test là bộ sách tài liệu luyện nghe IELTS chứa các bài nghe thực tế được sắp xếp theo định dạng của bài thi IELTS. Bộ sách này cung cấp cho người học một tập hợp đa dạng các bài nghe từ các kỳ thi IELTS gần đây, giúp làm quen với các dạng câu hỏi thường gặp và cải thiện kỹ năng nghe.

Các câu hỏi thường gặp về bài thi Listening IELTS

Tổng kết

Trên đây là một số chia sẻ về cách làm bài thi listening IELTS hiệu quả mà ZIM đã tổng hợp và đúc kết được. ZIM hi vọng những thông tin trên sẽ có ích cho thí sinh trong quá trình học và làm bài thi. Chúc thí sinh có một bài thi IELTS đạt band điểm cao.

Tham khảo thêm khóa học IELTS cấp tốc tại ZIM giúp học viên tăng cường kỹ năng, kiến thức trong thời gian ngắn, cam kết đạt kết quả đầu ra.